HPV pozitifliği çoğu hastada ciddi kaygı yaratır. Ancak HPV pozitif olmak doğrudan kanser anlamına gelmez; önemli olan HPV tipi, smear sonucu, hastanın yaşı, bağışıklık durumu ve önceki tarama geçmişine göre doğru takip planının yapılmasıdır. CDC de HPV pozitifliğinin kanser anlamına gelmediğini ve düzenli tarama ile servikal prekanseröz lezyonların erken yakalanabileceğini vurgular.
Özet Bilgiler:
- HPV Nedir?
İnsan papilloma virüsü, rahim ağzı başta olmak üzere genital bölgede enfeksiyon yapabilen yaygın bir virüstür. - Smear Testi Nedir?
Smear testi rahim ağzındaki hücresel değişiklikleri değerlendirir. Yani virüsü değil, hücrelerdeki değişimi araştırır. - HPV Testi ile Smear Testi Arasındaki Fark Nedir?
HPV testi yüksek riskli HPV tiplerini araştırır; smear testi ise rahim ağzı hücrelerinde anormallik olup olmadığını değerlendirir. CDC, 30–65 yaş aralığında HPV testi, smear testi veya birlikte test seçeneklerinin kullanılabileceğini belirtir. - HPV Pozitifliği Kanser Demek midir?
Hayır. HPV pozitifliği risk göstergesidir; kanser tanısı değildir. Özellikle HPV 16 ve HPV 18 gibi yüksek riskli tiplerde daha dikkatli takip gerekir. - Smear Sonucu Anormal Gelirse Ne Olur?
ASC-US, LSIL, HSIL gibi sonuçlar hastaya göre değerlendirilir. Her anormal smear sonucu kanser anlamına gelmez. - Kolposkopi Ne Zaman Gerekir?
HPV tipi, smear sonucu ve hastanın risk profiline göre kolposkopi gerekebilir. ASCCP, anormal servikal tarama sonuçlarının yönetiminde risk temelli yaklaşımı destekler. - HPV ve Smear Testi Ne Sıklıkla Yapılmalı?
Türkiye’de serviks kanseri tarama programında 30–65 yaş kadınlarda 5 yılda bir HPV-DNA/smear taraması yer alır. Uluslararası önerilerde 21–29 yaşta smear temelli tarama, 30–65 yaşta ise HPV testi, smear veya ko-test seçenekleri kullanılır. - HPV Aşısı Oldum, Yine Smear Gerekir mi?
Evet. HPV aşısı koruyucudur ama tarama ihtiyacını tamamen ortadan kaldırmaz. CDC, HPV aşısı olan kişilerin de tarama önerilerine uygun şekilde takip edilmesi gerektiğini belirtir. - Ne Zaman Jinekoloğa Başvurmalısınız?
İlişki sonrası kanama, ara kanama, kötü kokulu akıntı, tekrarlayan anormal smear sonucu, HPV 16/18 pozitifliği veya açıklanamayan pelvik şikâyetlerde değerlendirme gerekir. - Sonuç: Panik Değil, Plan Gerekir
HPV pozitifliği yönetilebilir bir durumdur. Doğru test, doğru yorumlama ve düzenli takip ile serviks kanseri gelişmeden önce riskli lezyonlar yakalanabilir.
Kısaltmalar:
- HPV: İnsan Papilloma Virüsü
Rahim ağzı başta olmak üzere genital bölgede enfeksiyona neden olabilen yaygın bir virüstür. - HPV-DNA testi: HPV’nin genetik materyalini araştıran test
Rahim ağzında yüksek riskli HPV tipleri var mı diye bakar. - DNA: Genetik materyal
Virüsün varlığını saptamada kullanılan biyolojik yapıdır. Yazıda ayrıca açmamıza gerek yok; “HPV-DNA testi” şeklinde geçmesi yeterli. - Smear testi: Rahim ağzı hücre tarama testi
Rahim ağzından alınan hücrelerde anormal değişiklik olup olmadığını değerlendirir. - Pap smear / Pap test: Papanicolaou smear testi
Günlük hasta dilinde “smear testi” demek daha anlaşılır olur. - ASC-US: Önemi belirsiz atipik hücreler
Smear sonucunda hafif hücresel değişiklik görüldüğünü ama bunun tek başına ciddi bir lezyon anlamına gelmediğini ifade eder. - LSIL: Düşük dereceli hücresel değişiklik
Genellikle HPV ile ilişkili hafif düzeyde rahim ağzı hücre değişikliğini ifade eder. - HSIL: Yüksek dereceli hücresel değişiklik
Daha dikkatli değerlendirme ve genellikle kolposkopi gerektirebilen bir smear sonucudur. - Kolposkopi: Kısaltma değil
Rahim ağzının özel büyütmeli cihazla detaylı incelenmesidir.
Dip Not: Smear sonucunda bazen ASC-US, LSIL veya HSIL gibi ifadeler görülebilir. Bunlar rahim ağzı hücrelerinde farklı derecelerde değişiklik olduğunu gösterir. Her anormal sonuç kanser anlamına gelmez; sonucun HPV tipi, yaş ve muayene bulgularıyla birlikte değerlendirilmesi gerekir.
HPV veya smear sonucunuz pozitif geldiyse panik yapmadan, sonucu jinekolojik muayene ve gerekirse kolposkopi değerlendirmesiyle birlikte yorumlamak gerekir. Sonucunuzu değerlendirmek ve size uygun takip planını oluşturmak için bizimle iletişime geçebilirsiniz.
Dr. Alirıza Hasanlu — Kadın Hastalıkları ve Doğum
